INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Wierzbięta Branicki (z Branic) h. Gryf      Epitafium Wierzbięty z Branic - fragment.

Wierzbięta Branicki (z Branic) h. Gryf  

 
 
brak danych - 1424-03-10
Biogram został opublikowany w 1936 r. w II tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Branicki Wierzbięta, zwany w dokumentach Wierzbiętą z Branic († 1425), stolnik krakowski, wywodził się ze starożytnego rodu Gryfitów, osiadłego zdawiendawna w ziemi krakowskiej. Na widowni dziejowej pojawia się B. na początku XV stulecia jako rycerz królewski a zarazem stolnik krakowski. Bliższe stosunki łączyły Wierzbiętę z rodami Tęczyńskich i Melsztyńskich, lecz niewiadomo, czy przyjaźń tę dyktował splot wspólnych interesów, czy pokrewieństwo lub powinowactwo rodów. Przed 30 I 1412 osiągnął B. godność starosty sanockiego, lecz na urzędzie tym niczem nie zaznaczył swej działalności. Natomiast imię jego, jak niegdyś przodka Klemensa, z wdzięcznością wspominają kroniki kościelne dzięki fundacjom na rzecz polskiego Kościoła. W r. 1402 zapisał stolnik krakowski klasztorowi św. Trójcy w Krakowie łąkę nad Wisłą w Szczorowie, w 1417 funduje razem ze swą małżonką Dorotą uposażenie mansjonarzy w kościele w Ruszczy. Życie B-go, typowe dla ówczesnej szlachty polskiej, zbiegło na dorabianiu się fortuny; ulepszał gospodarkę rolną, przenosząc dziedziczne wsi z prawa polskiego na niemieckie, i zawierając korzystne transakcje handlowe. Nie usuwał się zresztą stolnik od służby publicznej; jako rycerz królewski był na usługach Jagiełły, jako dygnitarz zasiadał w sądach ziemskich. Podobnie, jak wielu współczesnych, również i B-go spotyka się często w zapiskach sądowych, prawującego się już to ze sołtysem wsi Iwkowa, już to z bracią szlachtą. Zmarł Wierzbięta 10 III 1424, pochowany w kościele w Ruszczy, gdzie patronowi i dobrodziejowi kościoła wystawiono do dziś zachowany pomnik. Osierocił B. dwóch synów: Grzegorza i Piotra.

 

Portret B-go, współczesny, dochował się w kościele parafjalnym w Ruszczy.

Łepkowski J., Przegląd zabytków przeszłości w okolicach Krakowa, »Rocznik Tow. Nauk. Kr.«, XXVIII 165; Monumenta epigr. Cracov. medii aevi stud. J. Łepkowski, Kr. 1885: Paprocki, Herby; Star. pr. p. pomn., II, nr 911, 919, 1293, 1542, 1544, 1629; Arch. Kom. Prawn., X; Kod. Kat. Krak., II; Cod. dipl. Univ. Crac., I; AGZ., XI; Kod. Mp., IV; Cod. Vit.; Arch. Sang., I; Prochaska A., Materjały.

Karol Piotrowicz

 
 

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.